Raadsvoorstellen
Ambtenaren werken voorstellen uit op verzoek van het college van burgemeester en wethouders. Daarbij wordt ook gekeken of ideeën financieel en juridisch haalbaar zijn. De gemeentesecretaris geeft leiding aan dit proces en zorgt ervoor dat voorstellen zorgvuldig wordt voorbereid.
Het college dient die voorstellen in bij de gemeenteraad. Dat zijn raadsvoorstellen. De raad vergadert en besluit over raadsvoorstellen. Raadsleden kunnen ook zelf voorstellen doen. Daarvoor kunnen ze hulp krijgen van ambtenaren.
Voorbereiding van besluitvorming in commissievergaderingen
Als de gemeenteraad een raadsvoorstel ontvangt, wordt dat meestal eerst op de agenda gezet in een commissievergadering. In een commissievergadering stellen raadsleden vragen en voeren zij met elkaar debat: ze wisselen hun meningen en oordelen uit. Iedere gemeenteraadsfractie heeft in de commissievergadering een woordvoerder die de fractie te vertegenwoordigt. Inwoners en andere belanghebbenden kunnen in een commissievergadering inspreken. Ze geven dan hun mening over een voorstel.
In Hilversum worden raadsvoorstellen besproken in een van de volgende vakcommissies:
- Commissie Zorg, Welzijn en Samenleving
- Commissie Ruimtelijke Ordening en Projecten
- Commissie Bestuur en Economie
- Commissie Duurzaamheid en Bereikbaarheid
Fractievergadering
Raads- en commissieleden bespreken in de fractievergadering wat zij als partij van het voorstel vinden en of ze ervoor of ertegen zijn. Of dat ze vinden dat het voorstel nog moet worden aangepast. Verder wordt dan nagedacht hoe de partij de andere partijen gaat overtuigen van hun ideeën.
Besluitvorming in raadsvergaderingen
In een raadsvergadering komen alle raadsleden en het college van burgemeester en wethouders bij elkaar. Dan worden besluiten genomen over voorstellen die aan de raad zijn gedaan. Die vergaderingen vinden ongeveer eens per maand plaats. Vaak vinden vóór de stemmingen over voorstellen (de besluitvorming) nog debatten plaats. Die debatten laten zien hoe raadsleden over voorstellen denken en waarom ze voor of tegen stemmen. Vaak stemmen raadsleden uit een fractie hetzelfde, maar dat hoeft niet. Een raadslid brengt individueel een stem uit over een voorstel. Als de stemming is afgerond ligt er een raadsbesluit. De meerderheid van stemmen telt. Een voorstel kan worden aangenomen of verworpen.
Moties en amendementen van raadsleden
Tijdens de raadsvergadering hebben raadsleden de mogelijkheid om moties en amendementen in te dienen. In een motie wordt het college gevraagd om een iets te doen wat niet is opgenomen in een voorstel. Een amendement is een wijzigingsvoorstel op het voorgestelde raadsbesluit; het voorgestelde besluit wordt daarmee aangepast. Raadsleden hebben verschillende mogelijkheden om het beleid te bepalen, het college te controleren en invloed uit te oefenen. Dit noemen we raadsinstrumenten.
